Martelaren van Gorcum
9 juli (alle bisdommen)

Van deze negentien priesters en kloosterlingen die op bevel van de geuzenchef Lumey te Brielle (westen van Schiedam) werden gefolterd om hun geloof in de Eucharistie en het oppergezag van de Paus, (1572) waren verscheidene afkomstig uit onze bisdommen.

†9 juli 1572 bij Den Briel (nu: Brielle). Feestdag 9 juli
Negentien gezellen werden gemarteld door de watergeuzen onder leiding van Willem van der Marck, heer van Lumey. Elf van hen waren franciscaan. We noemen alfabetisch: Adrianus Jansen, Andreas Woutersz, Antonius van Hoornaar, Antonius van Weert, Cornelius van Wijk bij Duurstede, Franciscus de Roye, Godefridus van Duynen, Godefridus van Mervel, Hiëronymus van Weert, Jacobus Lacops, Johannes van Hoornaar, Johannes Lenaerts, Leonardus Veghel, Nicasius Jansen, Nicolaas Pieck, Nicolaas Poppel, Petrus van Asse, Theodoricus van der Eem en Willehadus van Denemarken.

Heiligverklaard in 1867. Het martelveld in Brielle, de hier in 1932 gebouwde stenen kapel en de plaatselijke kerk zijn sindsdien bedevaartplaatsen in de maanden juli en augustus. De kapel trekt nu nog geen duizend bezoekers per jaar.

De Martelaren van Gorcum zijn de patroonheiligen van de Vlaams-Nederlandse provincie van minderbroeders franciscanen, en van de Missievereniging ‘China’ te Weert.

De martelaren worden meestal in groep afgebeeld, maar individuele voorstellingen komen ook voor, waarbij dezelfde attributen vaak weerkeren: een strop om de hals, een martelaarspalm, een monstrans of ciborie en een boek. Als kledij dragen zij het habijt van hun orde (elf van hen waren franciscaan, twee norbertijn en één dominicaan) ofwel de priestertoga met superplie.

In het boek Heiligen in het Oosten ( Uitgave Hoekstra-Van Keulen, Zelhem, 2012) heeft de auteur Gerke S. Hoekstra het artikel over De Martelaren van Gorcum de volgende ondertitel meegegeven: een nu afgekoelde, maar ooit withete geschiedenis over protestantse wraak en katholiek vertrouwen op de Moeder Gods.