Heiligen

1 Augustus
Feest van de boeien van de H. Petrus

De houtsnede is afkomstig uit de incunabel getiteld Legendario di Sancti historisato, uitgegeven in 1492 door Manfredo Bonelli in Venetië

Richart de Monbaston, Légende dorée, Parijs, 1348
Perkament, Frans, 450 x 310 mm
Parijs, Bibliothèque nationale de France
[ms. Fr 214] Folio 184 recto

Filippino Lippi, Bevrijding van Petrus, 1481-82
Fresco, 232 x 89 cm
Florence, Santa Maria del Carmine, Brancaccikapel

Breviarium Grimani, Gent-Brugge, 1510-1520
Perkament, Latijn, 230 x 290 mm
Venetië, Biblioteca Marciana
Folio 646 verso

John Gilmary Shea, Little Pictorial Lives of the Saints, 1894
Papier, gravure
New York, Public Library
Pagina 414

Missaal

Feest van de boeien van de H. Petrus, apostel
1 augustus

Op deze dag werd in de 5e eeuw een kerk gewijd te Rome, waar de relikwieën van deze boeien worden vereerd.

De Latijnse benaming is Petrus ad vincula. Na de liturgievernieuwing van 1962 is het feest van de kalender geschrapt. Enkel waar men de liturgie van vóór 1962 viert, is het behouden gebleven. En ook waar de Kerk of stad Sint-Petrus als patroonheilige heeft is het een hoogfeest.

Legenda aurea

Het feest van de heilige apostel Petrus, dat ‘Sint Petrus’ Banden’ wordt genoemd, is, naar men aanneemt, om vier redenen ingesteld, namelijk om de bevrijding van Petrus te gedenken, om de bevrijding van Alexander te gedenken, om een heidens gebruik uit te roeien en om de verlossing uit geestelijke boeien te verkrijgen.

Na zijn aankomst daar (Rome) gebruikte Herodes geweld om enkele leden van de christengemeente te treffen. Jacobus, de broer van Johannes, liet hij voorafgaand aan de dagen van de ongedesemde broden met het zwaard doden en toen hij zag dat dit de joden aangenaam was, liet hij tijdens de dagen van de ongedesemde broden Petrus gevangennemen en in de gevangenis opsluiten, met de bedoeling hem na het paasfeest voor het volk te brengen [Hand. 12,1-4]

Maar een engel die ’s nachts aan Petrus verscheen, bevrijdde hem op wonderbare wijze uit de strikken van de boeien [Hand 12, 7-10] en beval hem als vrij man heen te gaan om zich aan het dienstwerk van de verkondiging te wijden.

Ter gedachtenis aan de zo wonderbare bevrijding van de vorst der apostelen uit de boeien en aan de zo harde straf van de tiran die er op volgde, viert de Kerk plechtig het feest van Sint Petrus’ Banden. Daarom wordt in de mis ook het epistel gezongen waarin deze bevrijding wordt vermeld. Hieraan ziet men dat dit feest eigenlijk ‘Petrus uit de Banden’ zou moeten heten.

Stijn
van der
Linden

Het betreft hier de ijzeren kettingen waarin Petrus geboeid zou hebben gezeten toen hij door Herodes gevangen was genomen (Hand.12,07). Deze kettingen werden door vrome christenen bewaard en vereerd; ze zouden zelfs wondermacht bezitten. Later werden ze door patriarch Juvenalis van Jeruzalem geschonken aan de verbannen keizerin Eudoxia. Deze verdeelde ze in twee in stukken, waarvan ze de ene helft stuurde naar Constantinopel en de andere naar Rome; destijds de hoofdsteden van het Romeinse Rijk. In Rome werden ze gevoegd bij de boeien waarin Petrus ten tijde van Nero op zijn marteldood had zitten wachten. Om ze te kunnen vereren liet Eudoxia er een basiliek voor bouwen: de San Pietro in Vincoli (St Petrus Banden) die op 1 augustus 439 werd ingewijd.

August 1
ST. PETER'S CHAINS

HEROD Agrippa, King of the Jews, having put to death St. James the Great in the year 44, in order to gain the affection and applause of his people, caused St. Peter, the prince of the sacred college, to be cast into prison. It was his intention to put him publicly to death after Easter.

St. Peter lay fast asleep, on the very night before the day intended for his execution, when it pleased God to deliver him out of the hands of his enemies. He was guarded by sixteen soldiers, four of whom al-ways kept sentry in their turns : two in the same dungeon with him, and two at the gate. He was fastened to the ground by two chains, and slept between the two soldiers.

In the middle of the night, a bright light shone in the prison, and an angel appeared near him, and, striking him on the side, awaked him out of his sleep, and bade him instantly arise, gird his coat about him, put on his sandals and his cloak, and follow him. The apostle did so, for the chains had dropped off from his hands.