Mariafeesten

12 Augustus
Tweede Verkondiging

Jean Fouquet, Getijdenboek voor Etienne Chevalier, Parijs, ca. 1452-60
Perkament, Latijn, 220 x 140 mm
Chantilly, Musée Condé
Folio IX

Missaal

Wake voor de Hemelvaart van de heilige Maagd Maria
14 augustus
Tweede Verkondiging

Versterving en zelfinkeer moeten ons zuiveren om morgen Maria te zien in de glorie.

Terzijde: Veel gemaakte fout: Hemelvaart is de verkeerde benaming - Maria is niet (zoals Christus) ten hemel gevaren, maar door engelen in de hemel opgenomen.

Legenda aurea

Op zekere dag, toen het hart van de Maagd in een hevig verlangen naar haar Zoon ontstak, werd haar geest hartstochtelijk bewogen en haar verdriet brak naar buiten in een stroom van tranen. Toen ze niet langer geduldig kon verdragen dat de Zoon die haar tot troost was voor een tijd van haar was weggenomen, kwam een engel in een zee van licht naar haar toe en groette haar eerbiedig, zoals toekwam aan de moeder van de Heer: Zie, ik breng u, Vrouwe, een palmtak uit het paradijs. Geef opdracht hem voor de baar uit te dragen wanneer u over drie dagen uit het lichaam wordt opgenomen.

Getijdenboek
van
Etienne
Chevalier

Maria antwoordde hem: Als ik genade heb gevonden in uw ogen, smeek ik u uw naam aan mij bekend te maken. Maar ik vraag u met nog meer aandrang dat mijn zonen en broeders, de apostelen, allen bij mij mogen samenkomen, opdat ik, voordat ik sterf, hen nog met mijn lichamelijke ogen zie, door hen begraven kan worden en in hun aanwezigheid mijn geest aan God teruggeef. Ook bid en smeek ik dat mijn ziel, wanneer zij het lichaam verlaat, geen enkele afzichtelijke geest zal zien en dat geen enkele macht van Satan mij de weg zal versperren.

[…] Deze palmtak nu straalde van een heldere glans; zij geleek in alles op een gewone tak, maar zijn gebladerte schitterde als de morgenster.

De tekst, in gouden letters boven haar getijdenboek, geeft het antwoord van Maria weer: Obsecro nomen tuum
ut filii et fratres mei
nullum spiritum malum,
een verkorte weergave van wat zij volgens Jacobus de Voragine zegt.

Fouquet heeft de palmtak, in overeenstemming met de Legenda aurea, een gouden toets gegeven. Het groene kleed op het tafeltje waar het gebedenboek op ligt, is, evenals het bed op de achtergrond, met het monogram van Etienne Chevalier bestikt.

Terzijde

Deze gebeurtenis komt in mijn missaal niet voor. Ik heb deze blog op 12 augustus geplaatst, omdat Jacobus de Voragine zegt dat de engel tegen Maria zegt dat zij over drie dagen uit het lichaam wordt opgenomen. Aan deze tenhemelopneming gaat, alweer volgens Jacobus de Voragine, de Dormitio, 'ontslapen' of Koimèsis vooraf: Maria was niet dood, maar sliep slechts tijdens de drie dagen voor haar tenhemelopneming.
Maar dat is het onderwerp van een aparte blog: Dormitio