Pius I Paus en Martelaar
(† 155)

Pius I
Aquileia (?) - ca 155 Rome
Feestdag 11 juli (sinds 1969 geschrapt)

Vanaf ca 140 de negende paus na St Petrus als opvolger van St Hyginus. Volgens het ‘Fragmentum Muratorianum’ een broer van de apostolische vader St Hermas, auteur van de ‘Pastorale’. Bepaalde de paasdatum op zondag en verzette zich actief tegen de gnostici, met name tegen Marcion, Valentinus en Kerdon. Volgens de overlevering stierf hij de marteldood en werd opgevolgd door paus St Anicetus.

11 Juli Te Rome de Martelaar Bisschop (van Rome) Pius I, die in de vervolging van Marcus Aurelius Antoninus de kroon van het martelaarschap verwierf.

Afgebeeld in laatantiek bisschoppelijk gewaad met tonsuur, boek staf en palmtak.

Rechts van de apsis in de Sint-Paulus buiten de Muren begint een fascinerende reeks tondi met alle pausen sinds Petrus. De reeks loopt door de hele basiliek heen. De meeste portretten gingen in de grote brand van 1823 verloren; enkele bleven gespaard en worden nu bewaard in het kerkmuseum. Paus Pius IX besloot dat de portretten, die kennelijk oorspronkelijk in fresco waren uitgevoerd, door mozaïeken vervangen moesten worden. Onder ieder portret wordt aangegeven hoeveel jaren, maanden en dagen iedere paus in functie is geweest.