Laurentius van Rome, martelaar † 258
In ons gezin: De heilige op de BBQ
Feestdag 10 augustus

In een heerlijke basiliek te Rome (door de stemmingszangen bewonderd) berusten de relikwieën van deze diaken, helper van Paus Xystus II. Hij werd geroosterd in 258.

Legenda aurea: Laurentius, martelaar en leviet, van geboorte een Spanjaard, werd door de heilige Sixtus meegenomen naar Rome.

Jacobus de Voragine heeft maar liefst zes bladzijden nodig om het leven van Laurentius te beschrijven. Dan gaat hij nog zeven bladzijden door met beschrijvingen van de vele wonderen die op zijn voorspraak zijn verricht.

De meest afgebeelde scène, de marteldood van Laurentius, beschrijft hij als volgt: En keizer Decius zei tegen Laurentius: Ofwel je offert aan de goden of deze nacht zal gebruikt worden om jou te folteren. Laurentius antwoordde: Mijn nacht kent geen duisternis, alles straalt in het licht. Decius gebood: Laat een ijzeren bed komen, dat de koppige Laurentius daarop kan rusten. Dienaren ontdeden hem van zijn kleren en strekten hem uit op een ijzeren rooster. Ze legden er gloeiende kolen onder en drukten hem met ijzeren vorken neer.

[…] En hij zei met een vrolijk gezicht tegen Decius: Kijk, ongelukkige, de ene kant heb je nu geroosterd, draai me op de andere zijde en eet! Dankend zei hij: Ik breng U dank, Heer, dat ik uw poorten mag binnengaan. En daarmee gaf hij de geest.

Alban Butler beschrijft in Heiligenlevens de scène als volgt: De man kreeg een woedeaanval en gaf bevel een rooster klaar te maken en er bijna gedoofde, smeulende kolen onder te gooien, zodat de martelaar langzaam verbrand zou worden. Laurentius werd uitgekleed, op het rooster gelegd en met kettingen vastgebonden op zijn ijzeren bed. Het vuur brandde zachtjes, zodat zijn vlees stukje bij beetje gebraden werd.

Hoewel hij lange tijd moest lijden, bleef hij toch zo kalm dat hij zich tot de rechter kon wenden en zeggen: ‘Laat mijn lichaam keren; deze kant is gaar genoeg.’ Daarna verzonk de martelaar in gebed, waarbij hij de goddelijke genade smeekte de stad te bekeren. Hij overleed toen hij zijn gebed beëindigd had. Waarschijnlijk wordt zijn naamdag al sinds de vijfde eeuw gevierd.

Laurentius is de schutspatroon van alle beroepen die met vuur of een rooster te maken hebben: brandweerlui, koks en restauranthouders. Omdat hij belast was met de boekhouding van de kerk is hij de patroonheilige van bibliothecarissen en boekhouders, van geschied- en heemkundige kringen.

Zijn vaste attribuut is een rooster. Andere attributen zijn: een martelaarspalm, een schriftrol, een wierookvat, een kelk met goudstukken en een beurs. De kelk en de beurs verwijzen naar zijn weigering de kerkschatten over te leveren aan keizer Valerius. In plaats daarvan kwam hij met een groep armen en zei: ‘Ziedaar de schatten van de kerk.’ Sommige afbeeldingen tonen hem terwijl hij aalmoezen uitdeelt.

Hij werd aanroepen bij brandwonden, huiduitslag, jeuk, koorts, pest, puisten, rugpijn en ischias. Zijn bescherming werd ook afgesmeekt tegen brandgevaar.

Volgens het onderschrift bij een processievaantje werd hij in de Vlaamse kuststreek ook aangeroepen tegen het overschreien ( het niet kunnen ophouden met huilen) van kleine kinderen die ‘laurentiusblèdders’ genoemd worden.

Rond zijn naamfeest heeft er soms een eigenaardig natuurverschijnsel plaats, nl. een regen van sterren, die het volk ook wel aanduidt als Laurentiustranen.

In ons gezin is Laurentius bekend als de heilige op de barbecue.