Heilige Klara, Maagd
12 augustus

Zij is de eerste overste van de vrouwelijke tak van de Minderbroedersorde. Zoals Franciskus, leefde zij in hoge liefde en strenge armoede ( † te Assisi in 1253).

Clara, Chiara Offreduccio, werd in Assisi geboren in 1194. Ze stierf er in 1253. Op achttienjarige leeftijd ontving zij uit de handen van Franciscus het boetekleed. Andere vrouwen sloten zich bij haar aan, en gedurende tweeënveertig jaar bestuurde zij de nieuwe kloosterorde van de 'Arme Claren', de Clarissen, gevestigd in het klooster San Damiano.
Haar relieken worden bewaard in de Santa Chiara in Assisi. In 1255, twee jaar na haar dood werd Clara door paus Alexander IV heilig verklaard.

Clara stamde uit een adellijk geslacht, maar edeler nog werd zij door de genade, een maagd naar het lichaam en kuis van geest; in jaren nog een meisje, maar door haar rijpe geest een wijze oude vrouw, die standvastig bleef in haar voornemens en vervuld was van een brandende liefde tot God met wijsheid begiftigd en door ootmoed getekend zien wij haar staan, Clara, wier naam de ‘stralende’ betekent, werd door haar leven nog stralender en wel het stralendst door haar deugdzaamheid.

In het rechtertransept van de Basiliek van de heilige Clara in Assisi hangt Het leven van de heilige Clara, een schitterend paneel met acht episodes uit haar leven dat – met enig voorbehoud – wordt toegeschreven aan Cimabue. Beginnend onderaan links zien we de volgende scènes:

Scène 1: Op Palmzondag, 18 maart 1212, overhandigt Bisschop Guido Clara een olijftak in de kathedraal van San Rufino in Assisi.

Scène 2: In de nacht ontvlucht Clara, vergezeld van haar min, het ouderlijk huis om naar Franciscus in Porziuncola te gaan. Franciscus en zijn gezellen wachten haar op aan de rand van het bos.

Scène 3: Nadat ze zich heeft ontdaan van haar prachtige kledij en juwelen trekt Clara een ruwe pij aan. Nadat Franciscus haar lange blonde haren heeft geknipt bedekt zij haar hoofd met een zwarte sluier. Nadat zij de geloften af van armoede, kuisheid en gehoorzaamheid heeft afgelegd wordt zij naar het klooster van de benedictijner nonnen gebracht.

Scène 4: Als haar vader Offreduccio haar met geweld wil weghalen uit het klooster klampt Clara zich vast aan het altaar, een symbolisch gebaar waardoor hij haar moet laten gaan.

Scène 5: Aan de vooravond van haar huwelijk ontvlucht Agnes, Clara's zuster, eveneens het ouderlijk huis. Vergezeld van gewapende mannen probeert Offreduccio zijn dochter terug te halen. Ten gevolge van de gebeden van Clara wordt het lichaam van Agnes loodzwaar. De arm van haar vader blijft als verlamd in de lucht hangen.

Scène 6: Deze scène speelt zich af in de refter van het klooster van San Damiano. Als Clara het brood zegent wordt elk stuk op miraculeuze wijze gemerkt met een kruisteken.

Scène 7: Op het moment van Clara's dood verschijnt een groepje maagden met gouden kronen op het hoofd. De Madonna bedekt Clara met een prachtige sluier.

Scène 8: De reputatie van Clara was blijkbaar zo groot dat paus Innocentius IV uit Rome kwam om in de begrafenisdienst van Clara voor te gaan.

Patrones van bleeksters, blinden, breisters en naaisters, clarissen, glasschilders, glazenmakers, vergulders en wasvrouwen. In 1958 werd zij door Paus Pius XII uitgeroepen tot patrones van de televisie ( omdat zij met kerstmis vanuit haar ziekbed de nachtmis die drie kilometer verder werd opgedragen, helder kon volgen). Zij wordt aangeroepen tegen blindheid, oogziekten (vanwege haar naam) en voor mooi weer.

Zij wordt meestal afgebeeld als abdis in clarissenhabijt met crucifix en palmtak. Soms wordt zij afgebeeld met een monstrans in de hand omdat ze volgens het getuigenis van haar medezusters binnenvallende soldaten daarmee schrik aanjoeg, zodat die het klooster niet meer durfden aan te vallen. Volgens een andere legende wist zij rond 1240 een inval van de Saracenen in Assisi te verijdelen door haar innig gebed, geknield voor een monstrans met de heilige Hostie.

De naam Chiara, Clara betekent ‘de lichtende’, de ‘heldere’. Daarom wordt op voorspraak van Clara gebeden om mooi weer. Sinds onheuglijke tijden brengen mensen, wanneer er een bijzondere gebeurtenis op handen is, een worst naar de clarissen. In Vlaanderen zijn het eieren in plaats van worst! Die gave voor Clara’ gaat dan gepaard met een verzoek te bidden voor stralend weer.

Helaas werkt het niet altijd: Ondanks het mandje eieren dat we naar de clarissen in Dendermonde gebracht hadden om goed weer te bekomen tijdens het schoolreisje, regende het de hele volgende dag. Misschien te weinig eieren?

Thomas van Celano: Die avond glipte zij het huis van haar vader uit, verliet haar vrienden en kwam bij het kerkje van Portiuncula. Daar werd zij opgewacht door de broeders, die haar vol vreugde ontvingen en haar de haren afschoren.

Op deze grappige houtsnede (illustratie bij Scène 3) in het Thennebacher Handschrift houdt een engeltje de pij van Clara gereed. Bovenaan kijken twee engeltjes toe hoe een blondgelokte Franciscus de lange blonde haren van Clara afknipt.