Annunciatie

25 Maart
Zending van de engel

Johannes de Caulibus, Meditatione de la uita del nostro Signore Ihesu Christo, Siena, 1325-1350
Papier, ingekleurde tekeningen, Italiaans, 305 x 205 mm
Parijs, Bibliothèque nationale de France
[ms. Italiano 115] Folio 9 verso: Zending van de engel

Benvenuto di Giovanni, Annunciatie, 1470
Tempera op paneel, 250 x 177 cm
Sinalunga, Kerk van het San Bernardinoklooster

Vanden levene Ons Heren

Omdat we allen in zonde leven, heb ik gezocht naar het verhaal van de geboorte van die mens die al onze zonden vergeven kan. En ik heb dat gevonden.

Toen God in de hemel, Onze Vader, zag dat zijn schepselen allemaal naar de hel gingen en dat de duivel zich van hen meester maakte, riep Hij Gabriël:
- "Luister. Je moet je haasten. Ik zal je een boodschap opdragen. Ik zal je vertellen welke. Luister: Ik schiep de eerste man, Adam, en de eerste vrouw, Eva geheten. Maar zij overtraden mijn gebod met een appel: ze dachten allebei god te worden. Zodra Ik daarachter kwam, waren ze verdoemd: Ik smeet hen onmiddellijk uit het paradijs. Zilver of goud baat hun absoluut niet. Velen moeten boeten zonder dat ze schuld hebben. Adam en Eva waren dwaas en gek om mijn gebod te breken. Voor zover Ik zien kan, is sindsdien geen enkele mens het paradijs binnengetreden, ook Mozes of Abraham niet. De poort van het paradijs zit nog steeds op slot en is vergrendeld. Alle mensen die tot nu toe zijn geboren, moesten de weg naar de hel inslaan. Omdat Ik hen wil redden, zal Ik mens worden."

Gabriël antwoordde:
- "Uw wil geschiede. De smerige hel slokt heel uw volk op."

Je zult er een jonkvrouw aantreffen, die Maria heet
- "Ga dan Gabriël, mijn engel. Ga snel mijn boodschap brengen in de stad Nazaret en verkondig daar een nieuwe wet. Je zult er een jonkvrouw aantreffen, die Maria heet. Spreek haar aan uit mijn naam en vertel haar dat Ik uit haar geboren wil worden. Op die manier zal Ik mijn schepselen verlossen die nu in de gruwelijke hel verblijven."

Gabriël draalde niet, maar deed wat zijn Heer hem opdroeg. Hij ging naar de stad Nazaret en deed alles wat hem was opgedragen. Vond hij Maria bij het raam staan? Moest hij haar op straat gaan zoeken? Trof hij haar op de markt? Was ze aan het spelen? Nee, de maagd dacht aan heel iets anders.
Gabriël vond haar op een geheime plek, zonder gezelschap. Daar bad ze elke dag in haar eentje tot God in de hemel.

Benvenuto di Giovanni

Een sprekend voorbeeld uit de Italiaanse schilderkunst is deze paneelschildering van de Sienese schilder Benvenuto di Giovanni (volledige naam Benvenuto di Giovanni di Meo del Guasta).

God de Vader, omringd door engelen, overhandigt de lelietak aan de geknielde Gabriël. Op de voorgrond van het schilderij zien we hem knielend voor Maria die haar lectuur onderbreekt bij zijn komst.

Wees verheugd en klaag niet, Maria, boven alle andere vrouwen uitverkoren, een kind zal uit u geboren worden.

Citaten genomen uit: Vanden levene Ons Heren
Kritische editie met inleiding, vertaling en commentaar door Ludo Jongen en Norbert Voorwinden.
Uitgeverij Verloren, Hilversum 2001.